Καθημερινός Μοριάς

ο Ανδρουλάκης προτείνει για την εξωτερική μας πολιτική

  1. Πως βλέπετε την απόφαση της δίκης της Χρυσής Αυγής? Κατά την γνώμη σας ο καταδικασθείς Ευρωβουλευτής της Χρυσής Αυγής, Γιάννης Λαγός πρέπει να απομακρυνθεί από την αίθουσα του Ευρωκοινοβουλίου και τι ενέργειες έχουν γίνει από το Ευρωκοινοβούλιο για  την απομάκρυνση του?*

Αυτή η απόφαση είναι μια ανάσα ζωής στις δύσκολες μέρες που περνούν οι πολίτες αυτής της χώρας και μια ανάσα για τη δημοκρατία μας. Δεν σας κρύβω ότι, όπως και κάθε δημοκράτης, την περίμενα αυτή την απόφαση. Φτάνει όμως αυτή η απόφαση για να ξεμπερδέψουμε με το αυγό του ναζιστικού φιδιού; Αν δεν υπάρξουν πολιτικές κοινωνικής δικαιοσύνης, κράτος δικαίου, μείωση των ανισοτήτων, δίκαιη προοδευτική φορολόγηση, καλύτερη παιδεία και εκπαίδευση για τους Έλληνες πολίτες πάντα θα υπάρχουν κάποιοι που θα εκμεταλλεύονται παρόμοια φαινόμενα για να σπρώξουν τους πολίτες προς φιλοναζιστικές στάσεις. Η δικαιοσύνη έπραξε τα δέοντα, τώρα οι πολιτικοί καλούνται να ενεργούν έτσι ώστε η δική τους συμπεριφορά υπέρ του δημόσιου συμφέροντας να γίνεται κανόνας και οι πολίτες να αγρυπνούν.

Ένα ελάχιστο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση, μετά την απόφαση της Ελληνικής δικαιοσύνης για την Χρυσή Αυγή, ήταν η επιστολή που απέστειλα στον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, David Sassoli, τον οποίο καλώ να εκκινήσει άμεσα τις απαραίτητες διαδικασίες ώστε να απαγορευθεί η συμμετοχή του καταδικασθέντα Ευρωβουλευτή Γ. Λαγού.


*2)Αναλύστε μας την έκθεση σας για την ενίσχυση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας και του recEU?*

Ο Μηχανισμός και το rescEU είναι μια πανευρωπαϊκή δεξαμενή δυνατοτήτων που αποτελείται από μέσα που αγοράζονται με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μέχρι πρόσφατα αυτός ο Μηχανισμός ήταν ευρύτερα γνωστός για τη βοήθεια που παρέχει σε Κράτη Μέλη αλλά και παντού στον κόσμο στην αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών όπως είναι οι δασικές πυρκαγιές, οι πλημμύρες και οι σεισμοί. 

Πιστεύω όμως πως η πανδημία ανέδειξε και μία ακόμα ανάγκη για την ανάπτυξη του Μηχανισμού. Για παράδειγμα η βοήθεια στην Ιταλία, τη χώρα που πρώτη επλήγη από την πανδημία άργησε πάνω από 2 μήνες. Ενώ στην αρχή της κρίσης οι Ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έπαιρναν απογοητευτικές αποφάσεις, απαγορεύοντας τις εξαγωγές πολύτιμου υγειονομικού υλικού, ο Μηχανισμός αποδείχθηκε μία όαση αλληλεγγύης, διασώζοντας την αξιοπιστία της Ένωσης. Ο Μηχανισμός αρχικά διέσωσε την αξιοπιστία των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων, όταν αυτές στην αρχή της κρίσης έλαβαν απογοητευτικά δυσάρεστες αποφάσεις. Μέσω του ιατρικού αποθέματος του rescEU επαναπατρίστηκαν 75.000 ευρωπαίοι πολίτες, μοιράστηκαν χιλιάδες μάσκες και άλλος προστατευτικός εξοπλισμός χορηγήθηκε δωρεάν σε Κράτη Μέλη που το είχαν ανάγκη. Αναδείχθηκαν όμως και αδυναμίες που πρέπει άμεσα να διορθωθούν.

Η τελευταία Έκθεση στην οποία ήμουν επικεφαλής διορθώνει αυτές ακριβώς τις αδυναμίες. Συγκεκριμένα, ενισχύεται η πρόληψη για τους διασυνοριακούς κινδύνους, όπως είναι αυτός της πανδημίας με τη δημιουργία πανευρωπαϊκών στόχων ανθεκτικότητας οι οποίοι συνδέονται με τα εθνικά σχέδια αντιμετώπισης. Επιπλέον δίνεται η δυνατότητα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αγοράζει η ίδια μέσα για το rescEU  όταν αυτό κρίνεται απαραίτητο ώστε η βοήθεια να φτάνει στην ώρα της και να μην εξαρτάται από τα Κράτη Μέλη. Επιπλέον προβλέπεται και η χρηματοδότηση στο 100% των εξόδων αγοράς και συντήρησης όλων των μέσων που θα περιλαμβάνονται στο rescEU, συμπεριλαμβανομένων και των πυροσβεστικών αεροπλάνων. Τέλος τριπλασιάζεται και ο προϋπολογισμός για την περίοδο 2021-2027 από το 1 δις στα τρία δις ευρώ με την προσθήκη 2 δις από το Ταμείο Ανάκαμψης. 

Στόχος μας είναι ο Μηχανισμός να μπορεί να αντιμετωπίσει άμεσα και αποτελεσματικά όχι μόνο ένα πιθανό δεύτερο κύμα της πανδημίας ή τις δασικές πυρκαγιές, αλλά και οποιονδήποτε άλλον γκρίζο ή μαύρο κύκνο εμφανιστεί, απειλώντας να αλλάξει τη ζωή μας με δραματικό και αναπάντεχο τρόπο. Το rescEU πρέπει να μετατραπεί σε ασπίδα προστασίας από την COVID- 19, αλλά και σε μέσο μείωσης των περιφερειακών και κοινωνικών ανισοτήτων στην Ευρώπη.


*3)Πιστεύετε ότι απαιτείται νέα στρατηγική για την Τουρκία?*

Είναι πλέον αντιληπτό διεθνώς ότι η Τουρκία μετατρέπεται σε μία αναθεωρητική δύναμη στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, με απρόβλεπτες συνέπειες. Η Τουρκία όχι μόνο δεν έχει συμφιλιωθεί την ιστορική αλήθεια μίας από τις χειρότερες τραγωδίες της ανθρώπινης ιστορίας, την Γενοκτονία των Αρμενίων, αλλά σήμερα στέλνει τζιχαντιστές από την Σύρια στην εμπόλεμη ζώνη του Ναγκόρνο Καραμπάχ. Οι παράνομες εισβολές σε Σύρια και Ιράκ, η άμεση εμπλοκή στον εμφύλιο στη Λιβύη, η εργαλειοποίηση του προσφυγικού, οι ενέργειες κατά των κυριαρχικών δικαιωμάτων Ελλάδας-Κύπρου αλλά και η μετατροπή της Αγίας Σοφίας από μουσείο σε τζαμί, είναι επιπλέον παραδείγματα που επιβεβαιώνουν πως με την Τουρκία «υπάρχει πρόβλημα».

Σε αντίθεση όμως με τα παραπάνω η τελευταία απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για την Τουρκία είναι κατώτερη των περιστάσεων.

Το πρώτο κείμενο ήταν πολύ κακό και είναι στα θετικά ότι βελτιώθηκε πολύ η περιγραφή των γεγονότων, ώστε να καλύπτει την Ελλάδα και την Κύπρο. Όμως, ενώ περιέχει το καρότο ως προς το τι θα κερδίσει η Τουρκία σε περίπτωση που συνεχίσει κάποια βήματα σταθερότητας στην περιοχή, όπως είναι η αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης, οι συναντήσεις υψηλού επιπέδου μεταξύ Ερντογάν και Ευρωπαίων αξιωματούχων, αφήνοντας επιπλέον να εννοηθεί το θέμα της βίζας για τους Τούρκους πολίτες, δεν περιέχει συγκεκριμένο μαστίγιο. Για να βρεις το μαστίγιο πρέπει να ψάξεις τις Συνθήκες. Η λέξη κυρώσεις δεν υπάρχει πουθενά.

Πέρσι τον Οκτώβριο με αφορμή την παράνομη εισβολή στη Συρία, το Συμβούλιο είχε προτείνει εμπάργκο όπλων στην Τουρκία, στις παράνομες εξορύξεις στην Κύπρο είχαν επιβληθεί εξατομικευμένες κυρώσεις, το καλοκαίρι η λίστα των κυρώσεων είχε διευρυνθεί, τίποτα από αυτά δεν συμπεριελήφθη στα χθεσινά Συμπεράσματα του Συμβουλίου. Οι Ευρωπαίοι αρχηγοί κρατών ακολουθούν πολιτική κατευνασμού, η οποία όμως θα αποτύχει, καθώς πλειοψηφικά το πολιτικό σύστημα της Τουρκίας παράγει εθνολαϊκισμό, μίσος και ρητορική σύγκρουσης, όχι μόνο με την Ελλάδα και την Κύπρο αλλά και με άλλα κράτη. Και βεβαίως σε καμιά στιγμή δεν πρέπει να παραβλέπουμε και το ότι ο Ερντογάν όλο και περισσότερο εμφανίζεται ως «ο προστάτης» του σουνιτικού Ισλάμ, χρησιμοποιώντας για τους σκοπούς του ακόμη και ριζοσπαστικοποιημένα μέλη του ISIS.

Πάντως για να ευλογούμε και τα γένια μας δεν είναι όλοι οι ευρωπαϊκοί θεσμοί το ίδιο. Σε αντίθεση με το Συμβούλιο που έβαλε το θέμα κάτω από το χαλί, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υιοθέτησε αυστηρές θέσεις.


*4)Πως κατά την γνώμη σας η Τουρκία βλέπει τον Ευρωτουρκικό διάλογο?*

Θεωρώ πως η Τουρκία του Ερντογάν- κανείς δεν ξέρει τι μπορεί να συμβεί μετά απ’ αυτόν- χρησιμοποιεί αυτόν τον διάλογο για αντιπερισπασμό έναντι όλων των μετώπων που έχει ανοίξει και σας προανέφερα. Δεν την ενδιαφέρει η ευρωπαϊκή της προοπτική, αλλά να χρησιμοποιήσει την Ευρώπη, όπου μπορεί και να την απειλεί ή να την εκβιάζει όπου αυτή δεν στέργει στις βουλήσεις του Τούρκου ηγέτη.

Η ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας, με τα σημερινά δεδομένα, αποτελεί μια χίμαιρα και απαιτείται να οικοδομηθεί μια νέα ευρωτουρκική σχέση. Να ρυθμιστούν τα ζητήματα της διαχείρισης του προσφυγικού και να προχωρήσει η αναθεώρηση της τελωνειακής σχέσης, που η τουρκική κυβέρνηση λέει ότι επιθυμεί. Αυτή μπορεί να είναι ένα κίνητρο για την Τουρκία να μπει σε διάλογο, ώστε και αυτή να αποκομίσει οικονομικά οφέλη, αλλά και εμείς να θέσουμε ως προαπαιτούμενο να εμπεριέχονται στη συμφωνία αυτοματοποιημένες οικονομικές κυρώσεις, όταν καταπατούνται κυριαρχικά δικαιώματα κρατών-μελών, ή ανθρώπινα δικαιώματα στο εσωτερικό της.


*5)Πρέπει κατά την γνώμη σας να γίνει ευρωπαϊκό εμπάργκο όπλων προς την Τουρκία?*

Με δική μου πρωτοβουλία ψηφίστηκε αυτή τη τροπολογία με 524 ψήφους και ήταν εκείνη που έβαλε ξανά στο τραπέζι το εμπάργκο όπλων  από τα κράτη της ΕΕ προς στην Τουρκία. Ιδιαίτερη ωστόσο είναι η σημασία της καταψήφισης της από τον κατά τα άλλα «φίλο της Ελλάδας» Μάνφρεντ Βέμπερ, ο οποίος να υπενθυμίσουμε ότι ήταν και επικεφαλής υποψήφιος του ΕΛΚ στις προηγούμενες ευρωεκλογές για την προεδρία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και είναι αρχηγός της ευρωομάδας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Πιστεύω πως όντως Τουρκία για να μεταμορφωθεί από ταραξία σε εταίρο, χρειάζονται δραστικές αποφάσεις όπως η επιβολή εμπάργκο όπλων και χρηματοοικονομικές κυρώσεις. Δεν είναι δυνατόν, όταν τον Οκτώβριο του 2019 που η Τουρκία είχε εισβάλλει στη Συρία το Συμβούλιο να είχε προτείνει να σταματήσουν τα κράτη-μέλη τις πωλήσεις όπλων προς την Άγκυρα, τώρα που απειλούνται δύο από τους 27, να μην λαμβάνονται τουλάχιστον αντίστοιχα μέτρα. 

*6)Πιστεύετε ότι υπάρχουν ρωγμές στην εξωτερική πολιτική της χώρας μας?*

Η κυβέρνηση λειτουργεί ως πυροσβέστης και μάλιστα με μεγάλη καθυστέρηση. Επεμβαίνει μόνο όταν η φωτιά έχει ήδη προχωρήσει. Δεν λειτουργεί προληπτικά. Αλλά και για το σβήσιμο δεν κάνει και το καλύτερο. Σύρεται και δεν καθοδηγεί. Δεν είμαι αισιόδοξος πως θα καταφέρει να αλλάξει πολιτική.

Έστω και καθυστερημένα η κυβέρνηση πήρε πρωτοβουλίες για πιο σκληρές κυρώσεις, όπως είναι ορατό από τις επιστολές Δένδια στην ΕΕ αλλά και στα κράτη – μέλη, ωστόσο πρέπει να εξηγήσει στους πολίτες τι μεσολάβησε μέσα σε μια εβδομάδα από την ικανοποίηση για τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Οκτωβρίου. Τι έχει συμβεί μέσα σε τόσο λίγες μέρες και δεν το γνωρίζουμε, πέρα από την ανακοίνωση της Τουρκίας για την είσοδο του Oruç Reis στα 6.5 ναυτικά μίλια από το Κατελόριζο.

Και αν με ρωτάτε ποια πολιτική θα έπρεπε να ακολουθήσει η κυβέρνηση, θεωρώ στην πραγματικότητα, πως πρέπει να οδηγηθούμε σε μια νέα συμφωνία-πακέτο και μετά από ένα εύλογο χρονικό διάστημα να καταλήξουμε είτε στην από κοινού χάραξη των θαλασσίων ζωνών βάσει του Διεθνούς Δικαίου, ή εάν αυτό δεν είναι εφικτό να οδηγηθούμε με συνυποσχετικό στη Χάγη για το ίδιο και μόνον ζήτημα. Τακτικές κινήσεις της τελευταίας στιγμής, δεν πρέπει να μας εφησυχάσουν. Η στρατηγική μας πρέπει να είναι τολμηρή, ολιστική και μακροπρόθεσμη.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *